Problemi i opozitës shqiptare qëndron në faktin se ajo ka një kundërshtar të përbashkët, por ende nuk ka arritur të ndërtojë një projekt të përbashkët. Të gjithë kërkojnë largimin e Edi Ramës; mosmarrëveshja nis kur shtrohet pyetja: kush do ta udhëheqë ndryshimin dhe çfarë do të ofrojë pas tij?
Pse opozita nuk bashkohet
Pse nuk bashkohet? Sepse bashkëpunimi kërkon lëshime, ndërsa përplasja i lejon çdo drejtuesi të ruajë territorin e vet politik. Partitë që kërkojnë të njëjtët zgjedhës shpesh e shohin njëra-tjetrën si konkurrencën më të afërt. Kështu, beteja për të udhëhequr opozitën rrezikon të bëhet më e rëndësishme se beteja për të fituar shumicën.
Por ka edhe dallime reale që nuk zhduken me një fotografi të përbashkët: qëndrimet ndaj drejtësisë, mënyra e drejtimit të partive, përgjegjësitë për humbjet dhe raporti me figurat që kanë dominuar politikën. Një bashkim që i fsheh këto çështje për disa ditë mund të shpërthejë që në debatin e parë publik.
Rama përfiton politikisht kur kundërshtarët e tij e zhvendosin vëmendjen nga bilanci i qeverisë te grindjet mes tyre. Kur qytetari pret përgjigje për ekonominë, korrupsionin dhe shërbimet publike, ndërsa dëgjon akuza personale mes opozitarëve, alternativa humbet besueshmëri.
Bashkëpunimi nuk kërkon që partitë të shkrihen apo të heshtin për dallimet. Kërkon një marrëveshje publike minimale: disa prioritete konkrete, rregulla të qarta për konkurrimin dhe zotimin që kundërshtimet të mos kthehen në sharje.
Opozita ka të drejtë të kërkojë besimin e shqiptarëve. Por duhet ta fitojë atë. Nuk mund t’u kërkojë qytetarëve t’i besojnë drejtimin e shtetit, kur drejtuesit e saj nuk arrijnë të menaxhojnë një debat mes tyre.
Kontradikta që i kushton besimin publik
Opozita shqiptare ka një kontradiktë që po i kushton besimin publik: e përshkruan qeverisjen e Edi Ramës si rrezik për vendin, por sillet sikur beteja më urgjente është se kush do të sundojë brenda opozitës. Nëse gjendja është aq e rëndë sa deklarojnë drejtuesit e saj, përse energjinë më të madhe e shpenzojnë duke sulmuar njëri-tjetrin?
Ky është testi ku fjalimet për shpëtimin e Shqipërisë përplasen me interesat e ngushta partiake.
Vlerësimi i Ermal Hasimjas, se mungesa e një alternative të besueshme opozitare ndikon edhe te qëndrimi i ndërkombëtarëve, ngre një problem serioz. Si mund të kërkosh besimin për të drejtuar shtetin, kur nuk arrin të menaxhosh një tryezë me aleatët?
Përçarja ka një shpjegim politik: partitë opozitare konkurrojnë shpesh për të njëjtin elektorat. Secili kërkon të marrë votues nga tjetri, të zgjerojë peshën e vet dhe të sigurojë pozicionin në një marrëveshje të ardhshme. Por kur kjo garë prodhon më shumë armiqësi sesa përballja me qeverinë, opozita futet në kurth. Lufton për pjesën e saj brenda një kampi që rrezikon të mbetet në pakicë.
Drejtuesit mund të fitojnë një debat televiziv kundër njëri-tjetrit dhe, njëkohësisht, të humbin besimin e publikut. Çdo sharje mund të kënaqë militantët për disa minuta, por dëmi politik zgjat shumë më tepër. Qytetari dëgjon akuza për pabesi, pazare dhe paaftësi, pastaj sheh të njëjtët njerëz t’i kërkojnë votën për të qeverisur bashkë.
Ndërkohë, qeveria merr një dhuratë politike. Debati largohet nga përgjegjësitë e saj dhe përqendrohet te sherri i kundërshtarëve. Në vend që Rama të japë llogari për bilancin e pushtetit, opozita detyrohet të shpjegojë përse drejtuesit e saj nuk durojnë dot njëri-tjetrin.
Kjo nuk e shfajëson qeverinë. Përgjegjësia për qeverisjen mbetet e atij që ushtron pushtetin. Por përgjegjësia për ndërtimin e alternativës është e opozitës. Askush nuk mund ta kryejë këtë detyrë në emër të saj.
As bashkimi mekanik nuk është zgjidhje. Një fotografi me duar të shtrënguara nuk mbulon mungesën e programit, mosbesimin dhe konfliktet për drejtimin. Dallimet politike duhen thënë hapur. Por ato mund të diskutohen me argumente dhe të përkthehen në marrëveshje të qarta për zgjedhjet, ekonominë, drejtësinë dhe mënyrën e qeverisjes.
Shqiptarët kanë arsye të kërkojnë ndryshim, por kjo nuk përbën çek të bardhë për opozitën. Pakënaqësia ndaj qeverisë nuk shndërrohet vetvetiu në besim te kundërshtarët e saj.
Për sa kohë drejtuesit opozitarë e shohin njëri-tjetrin si pengesën kryesore, Rama e ka më të lehtë përballjen me ta. Opozita duhet të vendosë nëse kërkon të ndryshojë qeverisjen apo thjesht të ndajë hierarkinë e humbjes së radhës.
Burimi: kohajone.com
