Në fillim dëgjohet vetëm frymëmarrja e saj, e ndjekur nga prekjet e lehta të tasteve të klarinetës bas, ndërsa duart dhe goja e trajtojnë trupin e instrumentit me një saktësi pothuajse fizike. Mbi këtë tingull bazë shtohen shtresa të reja akustike: ritme që ndryshojnë befas dhe tone elektronike të shtrembëruara. Kjo është muzika e Sheen Trio, grupit të drejtuar nga klarinetistja irano-gjermane Shabnam Parvaresh, e cila ka krijuar një stil të veçantë duke ndërthurur shkallët mikrotonale persiane “maqam”, elementet e free-jazz-it dhe improvizimin e lirë.
Origjina e emrit dhe albumi “Transitory”
Emri i grupit vjen nga shkronja “Sheen”, shkronja e 16-të e alfabetit persian që përfaqëson tingullin “Sh”, inicialin e emrit të saj. Për artisten 43-vjeçare, e cila u rrit në Iran dhe jeton në Gjermani që nga viti 2014, liria e improvizimit në jazz nuk është thjesht një zhanër muzikor, por një liri e fituar me sakrifica. Së fundmi, Parvaresh ka publikuar albumin e saj të dytë me titull “Transitory”, një vepër që pasqyron kalimin personal mes dy botëve, thyerjet biografike dhe jetën në diasporë.
Përveç talentit si muzikante, statusi i saj si artiste në mërgim e ka kthyer atë në një zë të fuqishëm për bashkëkombësit që vazhdojnë të jetojnë nën regjimin e mullaheve. Në një intervistë për mediat gjermane, ajo denoncon se regjimi iranian po kryen një numër gjithnjë e më të madh ekzekutimesh me vdekje për të frikësuar popullsinë, ndërkohë që aksesi në internet mbetet i kufizuar dhe lajmet zyrtare përbëhen vetëm nga propaganda shtetërore. Edhe pse sot gëzon shtetësinë gjermane, Parvaresh nuk udhëton më drejt Iranit nga frika e marrjes peng për shkak të shtetësisë së dyfishtë, një fat që ka prekur shumë disidentë.
Nga Teherani në skenat e Gjermanisë
Rruga e saj drejt muzikës u formësua në një mjedis shtrëngues dhe kontrollues. E lindur në Teheran në vitin 1983 në një familje disidentësh, ajo mori mësime klasike klarinete që në fëmijëri dhe më vonë u bë pjesë e Orkestrës Simfonike të Teheranit, si një nga dy femrat e vetme në seksionin e frymorëve të drurit. Ajo kujton se si orkestra dominohej tërësisht nga burrat dhe vëzhgohej vazhdimisht nga kamerat e sigurisë, ku komunikimi apo shtrëngimi i duarve me kolegët burra ishte i ndaluar. Krahas veprave të Mozartit apo Mahlerit, orkestrës i duhej të luante edhe simfoni propagandistike për regjimin, si “Simfonia e Energjisë Bërthamore”, për të cilën ish-presidenti Ahmadinejad kishte dalë personalisht në skenë për t’i falënderuar.
Si grua në një shtet teokratik, Parvareshit i ndalohej të luante kompozimet e saj apo të ekspozonte publikisht pikturat e saj. Ndryshimi i madh erdhi në vitin 2014, kur ajo fitoi të drejtën për studime pasuniversitare për jazz në Osnabrück të Gjermanisë dhe mori lejen për t’u larguar nga Irani. Sot, ndërsa drejton seri koncertesh dhe festivale muzikore në Gjermani, ajo vazhdon ta përdorë skenën e lirë perëndimore si një platformë për të mbrojtur të drejtat e njeriut dhe për të ngritur zërin për protestat në vendlindjen e saj./KultPlus.com
Burimi: kultplus.com
