TIRANË, 24 tetor /ATSH/ – Dita e sotme pritet të shënojë një ditë tjetër mobilizimi në disa vende të Evropës, në një klimë të karakterizuar nga rritja e kostos së jetesës, pakënaqësia me politikat qeveritare dhe shqetësimet për cilësinë e shërbimeve publike, shkruajnë Reuters dhe AP.
Franca dhe Italia janë dy nga vendet ku autoritetet po përgatiten për tubime të reja pas episodeve të dhunshme të fundjavës së kaluar.
Franca në qendër të vëmendjes
Sipas agjencisë Reuters, studentët, sindikatat dhe aktivistët e lëvizjes së jelekverdhëve kanë paralajmëruar mobilizime të reja kundër kostos së lartë të jetesës, shkurtimeve buxhetore dhe problemeve me shërbimet publike.
Pakënaqësia është ushqyer edhe nga problemet në sistemin arsimor, përfshirë mungesën e mësuesve dhe kushtet e papërshtatshme në shkolla.
Qeveria përballet me dilemën se si të adresojë kërkesat sociale, duke ruajtur njëkohësisht kontrollin mbi shpenzimet publike.
Masa të jashtëzakonshme sigurie në Francë
Associated Press raporton se autoritetet franceze kanë planifikuar angazhimin e rreth 70 mijë efektivëve të policisë dhe xhandarmërisë në shkallë kombëtare për të parandaluar përsëritjen e trazirave.
Disa tubime janë ndaluar, përfshirë demonstratat e planifikuara në Lion dhe Marsejë, ndërsa në Paris pritet të ketë kufizime dhe masa të shtuara sigurie. Për shkak të rrezikut të incidenteve, disa muzeume dhe institucione kulturore në kryeqytet kanë njoftuar mbylljen për sot.
Këto masa tregojnë se qeveria e konsideron situatën një sfidë të rëndësishme për rendin publik.
Italia me protesta në disa qytete të mëdha
Sipas raportimeve të agjencive italian, si dhe medieve që ndjekin zhvillimet në vend, janë paralajmëruar demonstrata në Milano, Romë, Torino, Bolonjë, Firence, Padova, Bari dhe Xhenova.
Mobilizimi lidhet me pakënaqësinë ndaj kostos së jetesës, politikave të qeverisë dhe çështjeve sociale e ndërkombëtare.
Autoritetet kanë shtuar masat e sigurisë pas përplasjeve dhe akteve të vandalizmit të fundjavës së kaluar.
Megjithatë, njoftimet për tubime nuk nënkuptojnë se të gjitha do të përfundojnë në dhunë.
Roma, me disa tubime dhe ndikim të mundshëm në qarkullim.
Kryeqyteti italian pritet të jetë një nga pikat kryesore të mobilizimit.
Sipas medieve italiane, janë paralajmëruar tubime të ndryshme, përfshirë një marshim kundër përfshirjes së Italisë në konfliktet ndërkombëtare dhe protesta të grupeve studentore.
Autoritetet po përgatiten për kufizime të përkohshme të trafikut, kontrolle të shtuara dhe masa për mbrojtjen e zonave tregtare e monumenteve.
Situata do të varet nga numri i pjesëmarrësve, respektimi i itinerareve të miratuara dhe aftësia e policisë për të parandaluar përplasjet mes grupeve të ndryshme.
Portugalia dhe Belgjika, pakënaqësi për politikat sociale
Në Portugali, protestat e ditëve të fundit janë përqendruar te kostoja e strehimit, pagat dhe pensionet, ndërsa në Belgjikë pakënaqësia lidhet me masat shtrënguese buxhetore, arsimin dhe kushtet e punës. Raportimet tregojnë se tensionet sociale janë përhapur në disa vende evropiane, por me intensitet dhe forma të ndryshme.
Por në këto dy vende nuk pritet një valë e re protestash kombëtare në të njëjtën shkallë si në Francë dhe Itali.
Ky dallim është i rëndësishëm për të mos krijuar përshtypjen se i gjithë kontinenti do të përfshihet njëkohësisht në trazira.
Nga pakënaqësia ekonomike te përplasja politike
Një element i përbashkët i këtyre zhvillimeve është ndërthurja e kërkesave ekonomike me konfliktet politike.
Rritja e çmimeve të energjisë dhe karburanteve, vështirësitë për të përballuar qiranë, pagat që nuk ndjekin ritmin e shpenzimeve dhe shqetësimet për shërbimet publike po ushqejnë pakënaqësinë.
Në Francë, protestat po shoqërohen edhe me përplasje mes forcave politike për përgjegjësinë e dhunës dhe kufijtë e së drejtës për demonstrim.
Në Itali, studentët, punonjësit dhe grupet e tjera kanë arsye të ndryshme për të dalë në rrugë, çka mund ta bëjë më të vështirë për autoritetet të identifikojnë një zgjidhje të vetme për krizën.
Sfidë për qeveritë: rendi publik apo dialogu social?
Reagimet e autoriteteve tregojnë se qeveritë po përpiqen të parandalojnë përsëritjen e episodeve të dhunshme, por kufizimet ndaj tubimeve ngrenë edhe çështje të rëndësishme për liritë demokratike.
Në Francë, ndalimet e disa demonstratave dhe angazhimi i forcave të shumta të sigurisë kanë nxitur debate për proporcionalitetin e masave dhe mbrojtjen e së drejtës për protestë.
Nga ana tjetër, djegia e automjeteve, plaçkitjet dhe sulmet ndaj bizneseve kanë shtuar presionin publik për rikthimin e rendit.
Suksesi i autoriteteve nuk do të matet vetëm me numrin e arrestimeve, por edhe me aftësinë për të garantuar tubime paqësore dhe për të trajtuar shkaqet e pakënaqësisë.
Gjithsesi një provë për stabilitetin social të Evropës. Protestat e sotme do të jenë një tregues i rëndësishëm i aftësisë së qeverive evropiane për t’iu përgjigjur presionit ekonomik dhe pakënaqësisë qytetare.
Franca do të jetë në qendër të vëmendjes për shkak të masave të jashtëzakonshme të sigurisë, ndërsa Italia pritet të përballet me demonstrata në disa qytete.
Në vende të tjera, çështjet e strehimit, pagave dhe shërbimeve publike mbeten burime të forta tensioni.
Në këtë fazë, është e parakohshme të flitet për një lëvizje të vetme pan-evropiane; megjithatë, ngjashmëritë në kërkesat sociale tregojnë një problem më të gjerë: qytetarët kërkojnë që rritja e kostos së jetesës të shoqërohet me politika konkrete për mbrojtjen e standardit të tyre të jetesës. /Ad.Ab./ a.jor.
Burimi: ata.gov.al
